Кажне йоча кеҥеж каникулым вуча. Канаш, жапым веселан эртараш, йолташ-влак дене модаш лиеш. А ача-ава-шамыч репетитор дек, иктаж-могай туныктымо студийыш коштыктат. Йоча кеҥежым канышаш але, йӧным кучылтын, ешартыш шинчымашым налшаш? Тиде да моло йодышым Йошкар-Ола гыч психолог, гештальт-терапевт Л.В.Каяткина (снимкыште) рашемдаш полша:
– Кеч йочасадыш, кеч школыш коштшо йочалан кеҥеж каникул жапыште каныш кӱлеш. Тек икшыве йӧратыме модышыжо дене модеш, уремыште куржталеш, йӱштылеш, шер теммешке мала, сӱретла, йолташыже-влак дене жапым эртара. Шке яра жапшым шонымыжо семын кучылтшо. Йоча тунемме идалык мучко ноя, сандене тудын психикыже, нерв системыже, организмже ден капше канышаш улыт. Шукыж годым ача-ава-шамыч арам тургыжланат. Йочашт нимом пайдалым ок ыште да жапым арам йомдара манын шонат. Тӱрлӧ курсыш колташ тыршат. Тыге ышташ вашкыман огыл. Икмыняр жап гыч икшыве шке гыч иктаж-могай сомылым шукташ тӱҥалеш, шкевуя ышташ тунемеш. Тек тудо тыге кеч ик тылзе кана. Лӱдыкшыдымылыклан кугу тӱткышым ойырыман. Южо йочам шкетшым кодаш огеш лий. Изирак йоча пелен кугыеҥ лийшаш, кеч тораштырак, но эскерышаш. Ик тылзе эртымек, эркын-эркын уш-акылым вияҥдаш тӱҥалаш але ешартыш шинчымашлан жапым ойыраш лиеш.
Ийготым шотыш налын, каныме жапыште йочалан мӧҥ гыштӧ тӱрлӧ сомылым ышташ пуыман: шӱкым ӱшташ, пеледышыш вӱдым шаваш, кочкаш шолташ, мӧҥгысӧ янлыкым пукшаш да молат. Икшывым мокталташ мондыман огыл.
– Ӱдыр-рвезе-влак шке семынышт мӧҥгыштӧ канат гын, нимогай эҥгек уке, очыни?
– Йоча нигуш ок кошт да мӧҥ гыштӧ гына кана гын, тидымат канышлан шотлаш лиеш. Но тыге мыняр жап шуйнымым шотыш налман. Кок-кум арня гын, нимат огыл. Шкаланже иктаж-могай занятийым муэш гын, чыла сай. Икмыняр жап гыч тудын ала уремыш каяш, йолташ-влак дене вашлияш кумылжо лектеш. Тунемме жапыште икшыве эше еҥшамыч деч ноен кертеш, сандене тудын шкет лиймыже шуэш.
Мӧҥгыштӧ шкет жапым эртара да нимом ыштымыже ок шу гын, жапым ойырен, йоча дене мутланыман, кумылжо нерген йодыштман. Ала тудлан полыш кӱлеш?! Ача-авалан чонжым ок поч гын, психолог деке возалташ темлем.
Ача-ава-влакын шонымашышт
Христина АЛЕКСАНДРОВА.
Фото-влакым еш архивла гыч налме.
