Моско ола. Шоналташ гына, могай тудо кугу! Мыняр тӱрлӧ калык ила, шотлен от пытаре. Нунын коклаште — поян тӱвыран, ойыртемалтше йӱлан марий калык. Марий-влак кугу олаштат эртыме корныштым огыт мондо. Эсогыл самырык еш-влак икшывыштлан марий лӱмым пуат. Малтаковмыт еш (снимкыште) нерген лач тыге ойлаш лиеш.
Суртоза Павел Николаевич Медведево район Цибикнур селаш шочын, пелашыже Юлия Александровна — Виче кундем Пыжанью район Кугу Кетек ялеш. Коктынат марий еш гыч улыт. Москошко паша верлан кӧра кандаш ий ончыч илаш кусненыт. Ача Йотэлысе паша министерствыште дипломатлан пашам ышта, ава — Элгӧргӧ паша шотышто министерствыште полицейскийлан.
Марий лӱман улыт
Нуно кум икшывылан ош тӱням пӧлекленыт: Элика, Айвика, Малика. Чыланат марий лӱман улыт! Марий лӱмым пуаш мо таратен?
— Тидын нерген мыят, пелашемат эше вашлийме деч ончычак шоненна. Мый изиэм годым марий йомакым лудмо годым марий лӱмвлакым возен луктынам. Кызытат аралем. Элика ныжылге, рушла каласаш гын, «женственная» манмым ончыкта, Айвика — тылзе гай мотор, Малика — кугыжан вате. Школышто шуко тӱрлӧ калыкын икшывыже-влак тунемыт, нунынат лӱмышт ойыртемалтеш, садлан лӱм шотышто лапкаҥдымаш йӧршын уке. Чыланат келшен илат. Ӱдырна-влак сылне лӱмышт дене моткоч кугешнат, — ойла Юлия Александровна.
Элика Москосо 1288-ше номеран школышто 7-ше классыште тунемеш. Бокс дене пеҥгыде кылым куча, спортшколышто шуаралтеш. Шагал огыл грамот, кубок ден медальже улыт. Яра жапыште кидпашам ышта: бисер гыч тӱрлӧ арверым ямдыла, урга, пидеш. Моткоч поро, чыла шотышто тургыжлана, но кумылжо писын вашталт кертеш.
Айвика кокымшо классыште шинчымашым пога. Акаж семынак спортлан шӱман, художественный гимнастикыш коштеш. Моткоч кӧргӧ виян: мом шонен пышта, садак ышта, кӱкшытыш шуэш. Спортышто лач тыгай койыш-шоктыш кӱлешан. Садлан сеҥымаш дене кызытак куандара. Изи падырашышт, Малика, йочасадыш веле коштеш гынат, тхэквондо дене кылым куча. Акаже-влак деч шукылан тунемеш.
Паша деч огыт лӱд
Малтаковмыт ешыште йӧратымаш, пагалымаш кумыл озалана. Арам огыл ӱдыр-влак икте-весыштлан ӱшанле эҥертыш улыт. Ачааваштлан сурт сомылкам ышташ полшат. Южгунам, эрдене ондакрак кынелын, тамле кочкышым ямдылат. Когыльым, мелнам кӱэштын, шылым кӱктен, салатым ыштен кертыт. Урокым шке ыштат, полышым огыт вучо. Кеч-могай пашамат умылен, мутым кучен шуктат.
Малтаковмыт паша деч огыт лӱд. Моско деч тораште огыл ялыште пӧртым налыныт. Тушто тӱрлӧ пакчасаскам ончен куштат. Йоча-шамычат моткоч полшат. Капкылым кандараш мончам чоҥеныт.
-Ӱдырна-шамычлан ялыште пеш келша: яндар юж, эрык, лишыл еҥвлак. Оласе уремыште тыге чон канен садак огыт кошт. Кеҥеж каникул годым кок тылзе коча-ковашт дене жапым веселан эртареныт. Пашалан, яра жап чӱдӧ улмылан кӧра пырля торашке канаш каяш йӧн лийын огыл. Моско олаште але лишыл кундемыште киношко коштына, коньки, ролик дене мунчалтена. Ӱмаште коктын Кавказыш миенна ыле. Ынде икшыве-шамычланат сӧрал кундемым ончыктынена. Эше Санкт-Петербург олаш каяш шонымаш уло. Кундемна мотор, ончен кошташ жап веле лийже, — ойлат вате-марий.
Калыкын вийжым шижыт
Кугу олаште, рушла кутырышо еҥ коклаште изинек илет гын, марла мутланаш, мутат уке, йӧсӧ. Садлан Элика, Айвика, Малика огыт кутыро, но ятыр марий шомакым палат. А кузе марий мурым колышташ йӧратат! Москошто илыше марий-влак дене кылым икмыняр жап кученыт, мероприятийлашке коштыныт. Авашт марий тувырымат келыштарен. Но занятийышт, тренировкышт шуко улмылан кӧра огыт шукто.
— Ӱдырна-влак шуко марий пайрем нерген палат. Ялыш толына гын, эре еш дене пайремлена, кӱсотыш коштына. Тыгодым калыкнан вийже утыр шижалтеш, марий улмына дене эше чотрак кугешнена, — ойла ава.
Христина АЛЕКСАНДРОВА.
Фотом еш архив гыч налме.
