Школ тоштер-влак туныктымо тӧнежын мер илышыштыже рӱдӧ верым айлат. Тушто унам вашлийыт, пайремым пайремлат, экскурсийым эртарат. Советский район Роҥго кыдалаш школ пеленысе краеведческий тоштерынат пашаже тӱвыргӧ лектышан, историйже поян.
Роҥго кундем нерген этнографий да краеведений материалым поген, 1967 ий 10 ноябрьыште тоштерым почыныт. Ты паша школын 130 ияш лӱмгечыж вашеш ышталтын. Жап эртыме семын оралте тоштемын, экспонат-влакым аралаш йӧрдымӧ лийын. Музейым петыреныт гынат, туныктышо ден тунемше-влак кундемыштым шымлымым чарнен огытыл. Тоштерым угыч почаш манын, 2010 ийыште проектым возеныт. 2012 ий 21 декабрьыште шонымашышт шукталтын. Школын 175 ияш лӱмгечыжлан тиде пеш шергакан пӧлек лийын.
Тоштерын фондшо моткоч поян. 500 утла экспонат аралалтеш: коча-кова-влакын кажне кечынкучылтмо тошто арверышт, калык вургем ден сӧрастарыш, Кугу Ачамланде сарыште кредалше талешке-влакын документышт, серышышт да фотографийышт… Районын да кундемын эртыме корныжо да тачысе кечыж дене палдарыше уверат лыҥ. 2015 ийыште Марий АССР-ын калык писательже, Роҥго школын выпускникше Аркадий Степанович Крупняковын илышыжым да усталыкшым почын пуышо «Рабочий кабинет писателя» лукым чумыреныт. Марий йылме ден литературым туныктышо Лидия Петровна Петровалан тыгаяк пӧлемым 2024 ийыште пӧлекленыт. 2023 ий 1 сентябрьыште специальный сарзе операцийыште вуйым пыштыше выпускник-влак лӱмеш «Отчизны славные сыны» залым почыныт. Тушто кум талешкылан парт уло.
Наталия Владимировна Шабалинан вуйлатымыж почеш школ тоштерыште илыш «шолеш». Шукерте огыл «Школьный музей как пространство для гражданско-патриотического воспитания» район кӱкшытан семинарым эртареныт.
– Семинарыш ушнышо-влакым «Пир на весь мир» гастрономий программе дене вашлийынна. Российыште илыше калык-влакын кочкышыштым тамлен ончаш темленна. Экскурсий, ончер, ятыр мастер-класс дене куандаренна. Йочам патриот шӱлышеш шуарен куштымаште, элнан эртыкше нерген палымым да тӱвыра поянлыкым арален кодымаште, кундемнан тачысе кечыжым шымлымаште школ тоштерын надырже кугу. Вашлиймаште тыгай иктешлымашке шуынна, – ойла директорын воспитаний паша шотышто советникше Э.Х.Смирнова.
Оля МАЙКОВА. Фото-влакым школ архив гыч налме.
