Авам калыкыште кече, тылзе, шӱдыр дене таҥастарат. Вет тудо шке икшывыжлан эн шерге, илыш корным волгалтарен, виктарен шогышо айдеме. Икымше мутым ойлаш, икымше ошкылым ышташ, совлам чын кучаш – чылажланат ава туныкта.
Ноябрьын пытартыш рушарнянже Россий мучко Аван кечыжым палемдена. Ава-влак, меат ты сылне пайрем дене тендам шокшын саламлена. Пеҥгыде тазалыкым, кугу чытышым, умылымашым тыланена. Тек икшывыда тендам кажне кечын куандара.
Звенигово район Кожвожмучаш ялыште илыше ик пиалан ава – Татьяна Никитина. Василий пелашыж дене кум ӱдырым да ик эргым ончен куштат. Снимкыште Татьяна Викторовнам икшывыже-влак коклаште ужыда.
-
Калык пагала
Татьяна Викторовна Звенигово район Красногорский посёлкысо «Электродвигатель» заводышто пашам радамлыше инженерлан ышта. Василий Валерьевич туштак электродвигательым пога. Мужыраҥмыштлан тений – 13 ий. Ты жапыште ныл икшывылан илышым пӧлекленыт. Ваш йӧратен, пагален, икте-весылан эҥертен илат. Кум ӱдырыштым да ик эргыштым тидланак туныктат. Звенигово районышто ты ешым шукын палат. Тений Кужмарий, Нуктыж, Ӱлыл Памъял, Поянсола, Юлъял, Какшамарий калык ял пайремышкышт пагален ӱжын. Йошкар-Ола, Звенигово ола, Красногорский посёлкышто эртаралтше мероприятийлаште вучымо уна улыт.
-
Кум Пампалче да ик патыр
Кугурак икшыве-влак 2-шо номеран Красногорский кыдалаш школышто шинчымашым погат. Верысе Йоча сымыктыш школыш кумылын коштыт.
Тимофей 6-шо классыште тунемеш. Дневникыштыже – «визытан» отметке гына. Баяным, гармоньым, фортепианым устан шокта. Моштымашыжым республикысе да российысе тӱрлӧ конкурсышто терга. Усталыкшым жюри кӱкшын аклен. Мутлан, 2022 ийыште «Рождественская Москва» тӱнямбал фестиваль-конкурсышто III степенян лауреат лийын. Спорт денат кылым куча. «Восход» футбол командын тале спортсменже улеш. Командыж дене Йошкар-Ола, Саранск, Ульяновск, Моско, Озаҥ, Чебоксар олалаште эртаралтше таҥасымашке ушнен. Ятыр гана сеҥымаш дене пӧртылыныт.
– Ончыч мыйын модыш гармонем лийын. Тунам семӱзгарым шокташ кумылаҥынам. Икымше классыште тунеммем годым Йоча сымыктыш школын туныктышыжо Фарида Рустамовна Рубашкина шкеж деке толаш темлен. Тыгак ыштенна. Репетиций деч вара кастене футболыш коштам. Яра жапем шагал. Тидыже мыланем моткоч келша, – ойла Тимофей.
Валерия 11 ияш. Изаж деч ик ийлан изирак гынат, Татьяна тудым Тимофей дене пырля школыш колтен. Тыге нуно ик классыште шинчымашым погат. Валерия отличнице улеш. Фортепианым шокта, сӱретлаш кумылан.
Виктория тений икымше классыш каен. Йӧратыме семӱзгарже – скрипке. Красногорский усталык пӧрт пеленысе «Лотос» куштымаш студийыште мастарлыкшым шуара.
Эн изи Дарина 4 ияш. «Теремок» йочасадыш коштеш. Изаже да акаже-влак семынак еҥ ончыко лекташ ок ӧр. Почеламутым сайын каласкала.
Икшыве-шамычын усталык корныштлан ача-ава кугу тӱткышым ойырат. Кажне выступатлымыштлан изирак пӧлекым ямдылат. Тыге йоча-влак ача-ава умылымашым, полышым шижыт да ончыкыжымат тыршаш тӱҥалыт.
-
Пиалан йоча пагыт
Йоча-влак икмыняр жап гыч кайык семын шочмо суртышт гыч чоҥештен каят. Ача-аван порылыкыштым, пырля юарлымым, канымым, чон почын вашмутланымым ӱмыреш шарнен илаш тӱҥалыт. Татьяна ден Василий икшывыштын йоча пагытышт пиалан лийже манын тыршат.
– Кажне эрдене авай мемнам, шупшалын, школыш, йочасадыш ужата. Кастене шокшын ӧндалеш, ласка омым тылана. Рушарня еда ме черкыш коштына. Пӧртылмеке, авай тамле мелнам кӱэштеш. А пушыжо-о-о, уло суртым тема. Жапын-жапын мемнам кинотеатрыш, театрыш, циркыш, аквапаркыш коштыктат, вес олашке намиен кондат. Теҥыз воктенат лийынна. Кеҥежым чодыраште емыжым, поҥгым погена. Жапым пырля эртарыме мыланем моткоч келша, – палдара Валерия.
-
Йӧратымаш кажнылан сита
Йокрокланыше икшывылан ава – йолташ, черланышылан – эмлызе, шужышылан – повар, урокым ыштышылан – туныктышо… Тудо чыла мошта да шуко мом пала. Кажне йочалан чын мутым муэш, чонжым лыпландарен, кӱлеш семын шыматен мошта.
– Йоча-влак тӱрлӧ койышан, шонымашан улыт. Иктым, мутлан, мокталтыман, шыматыман, весылан шоналташ жапым пуыман. Кӧ дене кузе мутланышашым ава чон шижеш, – ойла Татьяна Викторовна. – Шуко икшыван ача-ава лияш – моткоч кугу пиал.
Еш – илыш негыз. Никитинмыт икте-весым умылен, волгыдо ончыкылыклан ӱшанен илат. Шочмо элым йӧратыше, ушан-шотан, патыр икшыве-влакым куштат.
Оля МАЙКОВА.
Фотом еш архив гыч налме.
